Czujnik IR

[masterkr]

Witam

Mam trzy pytania odnośnie tego schematu. Działa on tak, że podczas oświetlania fotodiody odbiorczej IR silniczek się kręci. Przeczytałem, że kiedy zamienimy diodę IR na rezystor a diodę IR podłączymy między bazę a emiter, to układ będzie działał odwrotnie tj. silnik będzie przestawał się kręcić po oświetleniu diody. Czy jest to prawda?

Jeśli jest to prawda, to czy możliwa jest taka przeróbka układu z drugiego schematu, żeby można było z niego stworzyć tor podczerwieni aktywnej- po przerwaniu wiązki lasera silniczek by się włączał (układ na pierwszym schemacie działa po oświetleniu go laserem, bo sam go testowałem). Widzę to tak:
Po oświetlaniu diody nic by się nie działo. Po przerwaniu promienia lasera włączał by się silniczek ale po ponownym oświetleniu diody silniczek nadal by działał, aż do wyłączenia układu wyłącznikiem.

Moje trzecie pytanie dotyczy pierwszego schematu i brzmi następująco: jeżeli układ chcemy zasilić np. 3V, 9V itd., to jaki rezystorek powinienem dodać przed diodą IR?

[przemotronik]

Przeczytałem, że kiedy zamienimy diodę IR na rezystor a diodę IR podłączymy między bazę a emiter, to układ będzie działał odwrotnie tj. silnik będzie przestawał się kręcić po oświetleniu diody. Czy jest to prawda?

Tak, to prawda. Oświetlenie fotodiody powoduje wzrost jej prądu przewodzenia-uważam, że powinno włączyć się ją odwrotnie (anoda na masę), ponieważ oświetlenie oddziałuje na prąd wsteczny, a włączona w kierunku przewodzenia pracuje w trybie fotowoltaicznym-wytwarza (małe) napięcie. Układ z rys 2 opiera swoje działanie na podział napięcia na dzielniku-im większe oświetlenie, tym mniejsza rezystancja fotoelementu i tym samym mniejsze napięcie na wyjściu dzielnika.

Po oświetlaniu diody nic by się nie działo. Po przerwaniu promienia lasera włączał by się silniczek

W tym wypadku trzeba istotnie zamienić miejscami elementy. Oświetlenie fotodiody spowoduje, że zwiększy się spadek napięcia na bazie (rezystorze) i prąd płynący przez fotodiodę otworzy tranzystor. UWAGA: tuż przed bazą należy dodać rezystor, najlepiej o wartości 1..10k, by nie uszkodzić tranzystora zbyt dużym prądem bazy.

Po przerwaniu promienia lasera włączał by się silniczek ale po ponownym oświetleniu diody silniczek nadal by działał, aż do wyłączenia układu wyłącznikiem.

W tym wypadku dobtrze byłoby zastosować tyrystor, ale ponieważ "wychodzą one z mody", lepiej jest zastosować dwutranzystorowy przerzutnik RS z układem, który resetowałby go po włączeniu zasilania.

Moje trzecie pytanie dotyczy pierwszego schematu i brzmi następująco: jeżeli układ chcemy zasilić np. 3V, 9V itd., to jaki rezystorek powinienem dodać przed diodą IR?

To zależy od tego, jaką czułość ma mieć układ. Możesz poeksperymentować z rezystorami o wartościach 1k..470R, ale pewnie wystarczy 10k, 22k-zależnie od typu fotodiody. Jeśli chcesz, możesz zmierzyć rezystancje fotodiody oświetlonej i w stanie spoczynku.
Pamiętaj również żeby nie uszkodzić tranzystora zbyt dużym prądem silniczka. Warto użyć tranzystora średniej mocy (chyba że silniczek jest wyjątkowo oszczędny). W tym przypadku użyj rezystora bazowego o wart. 470-680R, do 1k (uważaj, by nie przesadzić ze zmniejszaniem wartości).
Fotodiodę warto umieścić w rurce, która chroniłaby ją przed działaniem światła dziennego.
Pamiętaj również, że niektóe fotodiody są przeznaczone tylko do pracy z promieniami IR, więc laser (zwykły) może się nie przydać.
Pozdrawiam